Quẻ 漸 TiệmQuẻ 53
- Quái trên
- Tốn (巽) — Phong, hành Mộc
- Quái dưới
- Cấn (艮) — Sơn, hành Thổ
Thoán từ (卦辞)
女歸吉,利貞。
Quẻ Tiệm: con gái về nhà chồng theo lễ tuần tự (女歸) thì tốt; lợi về chính bền — mọi việc tiến từ từ có thứ tự thì lành.
Đại tượng (大象)
山上有木,漸;君子以居賢德善俗。
Trên núi có cây (cây lớn dần) là quẻ Tiệm; người quân tử lấy đó mà tích chứa ở vào đức hiền để dần dần cải thiện phong tục cho tốt đẹp.
Hào từ
- 初六:鴻漸于干,小子厲,有言,無咎。Hào 1 (Sơ lục): Chim hồng tiến dần đến bờ nước (mới khởi đầu ở chỗ thấp); kẻ trẻ người non thấy nguy, có lời chê trách, nhưng giữ chính tiến chậm thì không lỗi.
- 六二:鴻漸于磐,飲食衎衎,吉。Hào 2 (Lục nhị): Chim hồng tiến đến tảng đá lớn (chỗ yên vững), ăn uống thong thả vui vẻ (衎衎), tốt.
- 九三:鴻漸于陸,夫征不復,婦孕不育,凶,利禦寇。Hào 3 (Cửu tam): Chim hồng tiến lên gò đất cao khô (tiến quá chỗ nên dừng); chồng ra đi không về, vợ có mang mà không nuôi được con (mất đạo chính), xấu; chỉ lợi về việc chống giặc (phòng vệ).
- 六四:鴻漸于木,或得其桷,無咎。Hào 4 (Lục tứ): Chim hồng (chân có màng, khó đậu cây) tiến lên cây (chỗ chông chênh); may tìm được cành ngang bằng phẳng mà đậu (桷), không lỗi.
- 九五:鴻漸于陵,婦三歲不孕,終莫之勝,吉。Hào 5 (Cửu ngũ): Chim hồng tiến lên gò cao (đắc vị); người vợ ba năm chưa có mang (vợ chồng tạm bị kẻ gian ngăn cách), nhưng rốt cuộc không gì thắng được sự chính đính của họ, tốt.
- 上九:鴻漸于陸,其羽可用為儀,吉。Hào 6 (Thượng cửu): Chim hồng tiến lên cao xa (陸 ở đây hiểu là 逵: đường mây trời cao, bay thanh thoát, thoát tục); lông cánh của nó có thể dùng làm đồ trang sức nghi lễ (phẩm cách cao quý làm khuôn mẫu cho người), tốt.
Ghi chú dị bản
Chữ 陸 ở hào 3 (gò đất cao) và hào 6 trùng nhau gây tranh luận; nhiều bản (theo Trình Di) đọc 陸 ở hào 6 là 逵 ('đường mây/trời cao') để hợp mạch chim bay lên cao — bản này theo cách đó.
Hán văn gốc thuộc Public Domain; dịch nghĩa do TuVi PKB tự biên soạn. Xem toàn bộ 64 quẻ.
© TuVi PKB — tuvi-pkb.com. Nội dung biên soạn (mô tả, hệ thống hoá, dịch nghĩa, ý nghĩa luận giải) trên trang này thuộc bản quyền của TuVi PKB. Cá nhân/tổ chức khác khi trích dẫn hoặc dùng lại vui lòng xin phép, hoặc tối thiểu ghi rõ nguồn “TuVi PKB (tuvi-pkb.com)”. Phần văn bản cổ bằng chữ Hán (nếu có) thuộc Public Domain.